Vozači, ovo niste očekivali! Nemačka uvela nova pravila: Za neke vozačke dozvole nema više polaganja!

Nemačka je donela novu uredbu kojom značajno olakšava pristup zanimanju vozača kamiona i autobusa. Nova pravila, zvanično objavljena u nemačkom Saveznom službenom glasniku (Bundesgesetzblatt), stupila su na snagu 18. avgusta 2026. godine i donose niz pogodnosti: polaganje teorijskog ispita na maternjem jeziku, kraći praktični deo, jednostavniju zamenu stranih vozačkih dozvola i lakše dobijanje lekarskih potvrda.

Najvažnija promena za buduće profesionalne vozače odnosi se na ispit pred Industrijskom i trgovinskom komorom (IHK).

Svi koji prolaze takozvanu ubrzanu osnovnu kvalifikaciju (beschleunigte Grundqualifikation) završni teorijski ispit pred IHK-om sada, pored nemačkog, mogu da polažu na još devet jezika – uključujući hrvatski, albanski, engleski, standardni arapski, poljski, rumunski, ruski, turski i ukrajinski.

Propisana obuka u školi ostaje obavezna i mora da se dokaže pre izlaska na ispit.

Takođe, vozači koji već imaju kvalifikaciju za prevoz tereta ili putnika, a žele da pređu u drugi sektor, više ne moraju da polažu kompletan ispit, već samo deo koji se odnosi na novu kategoriju vozila.

Nemački propisi inače već predviđaju posebna pravila za "ubrzanu osnovnu kvalifikaciju“, koja se stiče pohađanjem nastave i polaganjem teorijskog ispita pred IHK-om.

Kraća praktična vožnja

Za one koji polažu redovnu osnovnu kvalifikaciju sa praktičnim delom, trajanje praktičnog ispita vožnje skraćeno je sa 120 na 90 minuta, dok je u potpunosti izbačen dosadašnji ispitni modul za savladavanje kritičnih situacija.

Zamena stranih vozačkih dozvola bez ispita

Uredba donosi i proširenje spiska država čiji državljani mogu da zamene vozačku dozvolu za nemačku bez obaveze ponovnog polaganja teorijskog i praktičnog ispita.

Crna Gora: omogućena je zamena bez ispita za sve kategorije.

Ukrajina: zamena bez ispita moguća je za brojne kategorije automobila, kamiona i autobusa.

Albanija: uvedeni su prilagođeni uslovi za brojne kategorije, uz izuzetak kategorije AM za praktični deo.

Izrael: zamena bez ispita moguća je za kategorije A1, A2, A i B.

Za rad u komercijalnom prevozu i dalje je neophodno posedovati važeću profesionalnu kvalifikaciju, odnosno kod 95, dok za vozače kamiona i autobusa ostaju na snazi strogi zdravstveni kriterijumi. Nemački zakon posebno uređuje dokazivanje profesionalne kvalifikacije i upis koda 95.

Lekarska potvrda za vid može da se dobije i kod optičara

Znatno je pojednostavljeno i testiranje vida za vozače kategorija C, C1, CE, C1E, D, D1, DE i D1E.

Zvaničnu potvrdu o pregledu vida, koja obuhvata oštrinu vida, vidno polje, prostorni vid, raspoznavanje boja i noćni vid, od sada može da izda i ovlašćena optičarska radnja, a ne isključivo oftalmolog.

Ako su nalazi uredni, potvrda važi dve godine.

Jednostavniji upis koda 95

Za profesionalne vozače iz zemalja van Evropske unije uveden je i jednostavniji administrativni postupak.

Ako kod 95 mora da bude upisan u vozačku dozvolu, nadležni organi podatke o položenoj kvalifikaciji sada mogu da provere direktno kroz digitalni Registar kvalifikacija profesionalnih vozača, bez potrebe da vozač samostalno dostavlja dodatnu papirnu dokumentaciju.

Nemački zakon već predviđa poseban registar podataka o osnovnoj i ubrzanoj osnovnoj kvalifikaciji profesionalnih vozača.

Šta ovo znači za vozače iz regiona?

Za profesionalne vozače sa Balkana, posebno one koji planiraju da rade u Nemačkoj, ovakve izmene mogu predstavljati značajno administrativno olakšanje.

Mogućnost polaganja teorijskog ispita na jeziku koji vozač bolje razume može da smanji jezičku barijeru, dok jednostavnija procedura priznavanja pojedinih stranih vozačkih dozvola može da skrati put do zaposlenja.

Ipak, treba imati u vidu da posedovanje vozačke dozvole samo po sebi nije dovoljno za profesionalni prevoz. Za vozače kamiona i autobusa i dalje postoje posebni uslovi profesionalne kvalifikacije i periodične obuke. Prema važećim nemačkim propisima, prva dalja obuka mora da se završi pet godina nakon sticanja osnovne ili ubrzane osnovne kvalifikacije, a zatim se ponavlja svakih pet godina.

Za one koji već imaju kvalifikaciju za jednu vrstu profesionalnog prevoza, nemačka pravila predviđaju i mogućnost da se prilikom prelaska u drugu oblast polažu samo delovi koji se odnose na novu kategoriju vozila.

Promene su zato posebno značajne za tržište rada koje se već godinama suočava sa nedostatkom profesionalnih vozača. Za radnike iz regiona, svaki korak kojim se smanjuju jezičke i administrativne prepreke može značiti jednostavniji put do posla u Nemačkoj.

Ipak, pre nego što vozači krenu u postupak zamene dozvole ili prijave za ispit, trebalo bi da provere konkretne uslove kod nadležnog nemačkog organa, jer se pravila razlikuju u zavisnosti od zemlje izdavanja dozvole, kategorije vozila i toga da li je reč o privatnoj ili profesionalnoj vožnji.

Kurir Biznis/Fenix-magazin