Širi se rudnik u Boru, menja se i okolina: Planirano izmeštanje naselja, proizvodnja raste na 18 miliona tona rude

Druga faza razvoja podzemnog rudnika "Jama Bor", koji razvija kompanija Serbia Zijin Copper, predviđa povećanje proizvodnje na 18 miliona tona rude bakra godišnje, izgradnju nove flotacije i prateće infrastrukture, ali i moguće izmeštanje naselja Brezonik i dela železničke pruge Bor-Mala Krsna zbog očekivanog pomeranja tla.

U drugoj fazi planirano je spuštanje podzemnih rudarskih aktivnosti sa sadašnjeg nivoa od minus 235 metara na dubinu od minus 455 metara nadmorske visine. Predviđena je metoda otkopavanja sa zarušavanjem, koja može da izazove pomeranje i sleganje tla iznad podzemnih radova.

Prema preliminarnim procenama, zona uticaja na površinu formirala bi se pod uglom od 60 do 65 stepeni. Zbog toga bi, prema elaboratu, bilo potrebno izmeštanje naselja Brezonik, dok su za dublje faze eksploatacije neophodna dodatna istraživanja mogućeg uticaja na delove Bora i tamošnju infrastrukturu.

U planu je i izmeštanje dela regionalne železničke pruge Bor-Mala Krsna, dok će biti razmatran uticaj na postojeće javne puteve, uključujući Avalsku ulicu.

Puni kapacitet od 18 miliona tona rude godišnje trebalo bi da bude dostignut između 11. i 32. godine razvoja, dok je ukupno trajanje eksploatacije projektovano na 41 godinu. Ukupna količina vlažne rude procenjena je na oko 571,5 miliona tona.

Nova flotacija i prateća infrastruktura

Veća proizvodnja zahtevaće izgradnju novih rudarskih objekata i prateće infrastrukture, uključujući novu flotaciju. Transport flotacijskog otpada planiran je do jalovišta "Veliki Krivelj".

Prostornim planom obuhvaćeni su i postojeći rudarski i industrijski kompleksi, železnička infrastruktura, jalovišta i delovi gradskog područja Bora, uključujući mesne zajednice Sever i Centar, kao i prigradsko naselje Brezonik.

Razmatra se preseljenje domaćinstava

Elaborat ukazuje na mogućnost da dalji razvoj rudarskih aktivnosti uslovi preseljenje delova pojedinih gradskih, prigradskih i seoskih naselja.

Za grupno preseljenje domaćinstava iz Krivelja, Oštrelja i delova drugih naselja razmatra se prostor površine 19,3 kvadratna kilometra, na kojem bi se formirala nova naselja. Identifikovane su tri potencijalne lokacije, a na svakoj bi moglo da bude izgrađeno između 250 i 300 parcela, u zavisnosti od konačnog rešenja.

Kao moguće lokacije navode se i područje na tromeđi katastarskih opština Šarbanovac, Brestovac i Zlot 4, kao i delovi Bora namenjeni gradskom stanovanju.

Novo naselje trebalo bi da bude komunalno opremljeno, sa objektima javnih službi i grobljem. Konačne lokacije i rešenja biće utvrđeni nakon izrade programa preseljenja i sprovođenja anketa među stanovnicima.

Prema elaboratu, za grupno preseljenje i izgradnju novog naselja bilo bi potrebno najmanje pet godina. Kao druga mogućnost navodi se samostalno preseljenje domaćinstava na lokacije predviđene važećim planskim dokumentima.

Predviđene mere zaštite životne sredine

Plan obuhvata i mere zaštite životne sredine, uključujući praćenje kvaliteta vazduha, voda i zemljišta, kontrolu rudarskog otpada i rekultivaciju degradiranih površina.

Dokument je trenutno u fazi materijala za rani javni uvid. Konačna planska rešenja, precizne granice obuhvata i mere za rešavanje mogućih uticaja na naselja i infrastrukturu biće razrađeni u narednim fazama izrade plana.

(Biznis Kurir.rs/eKapija)