NOVA PRETNJA ZA PČELE ŠIRI SE EVROPOM: Opasni stršljen se odomaćio u Sloveniji, naučnici nižu upozorenja - Ima li Srbija razloga za brigu?
Dodajte Kurir Biznis u vaš Google izbor- Orijentalni stršljen je uspostavio stalnu populaciju u Sloveniji, a naučnici su na području Kopra pronašli 26 gnezda u zidovima i fasadama
- Vrsta predstavlja pretnju medonosnim pčelama i, zbog širenja duž Jadrana, postoji mogućnost da se u narednim godinama pojavi i u Srbiji
Orijentalni stršljen (Vespa orientalis), vrsta koja predstavlja ozbiljnu pretnju medonosnim pčelama, uspostavio je stalnu populaciju u Sloveniji. Naučnici su na području Kopra pronašli 26 gnezda, što potvrđuje da se ovaj insekt uspešno razmnožava i prilagođava životu u blizini ljudi.
Njegovo širenje duž Jadrana otvara pitanje da li bi u narednim godinama mogao da se pojavi i u Srbiji, posebno zbog sve toplijih leta i blažih zima.
Istraživači iz Grčke i Slovenije objavili su 2026. godine u naučnom časopisu BioInvasions Records rezultate istraživanja koji potvrđuju da se orijentalni stršljen odomaćio na slovenačkom primorju. Morfološke i genetičke analize potvrdile su da je reč o vrsti Vespa orientalis, dok je prisustvo matica sposobnih za osnivanje novih gnezda pokazalo da se ona tu trajno nastanila.
Svih 26 otkrivenih gnezda nalazilo se u šupljinama kamenih zidova zgrada, na visini od dva do šest metara. To pokazuje da za naseljavanje ne mora da traži prirodna staništa, već može da koristi pukotine u fasadama, stare zidove i druge zaklonjene prostore u naseljima.
Širenje duž Jadrana
Prisustvo ove vrste u Sloveniji poznato je od 2019. godine, ali je poslednjih godina zabeleženo njeno širenje. Tokom leta 2026. samo na području Kopra uklonjeno je više desetina gnezda, zbog čega su lokalne vlasti organizovale njihovo besplatno uklanjanje u gradskim sredinama.
Orijentalni stršljen lovi pčele ispred košnica, smanjuje njihovu aktivnost i ugrožava slabija pčelinja društva.
Može li da stigne u Srbiju?
Prema podacima Centra za biologiju pčela Biološkog fakulteta u Beogradu, ova vrsta zasad nije poznata u Srbiji, ali postoji mogućnost njenog širenja.
Zimu preživljavaju oplođene matice, koje se u proleće aktiviraju i osnivaju nove kolonije. Stršljen je crvenkastosmeđe boje, sa širokom žutom trakom na zadnjem delu tela.
Pčelarima se savetuje da redovno nadgledaju košnice i održavaju jaka pčelinja društva, a sumnjive insekte fotografišu. Građani treba da obrate pažnju na moguća gnezda u zidovima i fasadama, ali da ih ne uklanjaju sami.
Sumnjive nalaze mogu prijaviti pčelarskim udruženjima ili Centru za biologiju pčela, uz fotografiju i podatke o mestu pronalaska. Neselktivno postavljanje zamki nije preporučljivo jer može ugroziti i korisne insekte.
(Biznis Kurir/Bolje polje)